Η Εθνική Οργάνωσις Κυπρίων Αγωνιστών (ΕΟΚΑ) ήταν οργάνωση των Ελληνοκυπρίων που έδρασε κατά την χρονική περίοδο 1955-1959 για την ελευθερία της Κύπρου από την Βρετανική κυριαρχία και την ένωσή της με την Ελλάδα.Στρατιωτικός αρχηγός της ΕΟΚΑ ήταν ο Στρατηγός Γεώργιος Γρίβας,Κύπριος στρατιωτικός,γνωστός με το ψευδώνυμο «Διγενής», από τον Βυζαντινό θρύλο του Διγενή Ακρίτα. Πολιτικός αρχηγός της ΕΟΚΑ ήταν ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ο οποίος μετά την απελευθέρωση διετέλεσε πρώτος πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Η ΕΟΚΑ υποστηρίχθηκε από την Ελληνική κυβέρνηση με όπλα και χρήματα και ραδιοφωνικούς σταθμούς που εξέπεμπαν από την Αθήνα,Η εκστρατεία του ξεκίνησε στις 1 Απριλίου 1955 με επίθεση σε κυβερνητικά κτίρια, αστυνομικούς σταθμούς, τον ραδιοσταθμό και σε βρετανικό στρατόπεδο της Αμμοχώστου.Περισσότερα από 30.000 αγγλικά στρατεύματα χρησιμοποιήθηκαν για να καταστείλουν την εξέγερση!!!
Η δραστηριότητα της ΕΟΚΑ έληξε στις 24 Δεκεμβρίου 1959 όταν επήλθε παύση του αγώνα μετά την συμφωνία της Ζυρίχης αλλά δεν επιτεύχθηκε ο πραγματικός στόχος της ΕΟΚΑ που ήταν η ένωσις της Κύπρου με την Ελλάδα.
Σε μάχες σκοτώνονται ο Μάρκος Δράκος, ο Μιχαήλ Γεωργάλλας και ο Γρηγόρης Αυξεντίου μαζί με πολλούς άλλους αγωνιστές.
Αναγνώριση της Ε.Ο.Κ.Α.: Η 1η Απρίλη τιμάται ως εθνική επέτειος από τους Έλληνες της Κύπρου, ως η μέρα έναρξης του αγώνα της Ε.Ο.Κ.Α.. Το Γενάρη του 1986 κατατέθηκε στην κυπριακή βουλή σχέδιο νόμου με το οποίο η Ε.Ο.Κ.Α. αναγνωρίζεται επίσημα ως η απελευθερωτική οργάνωση της Κύπρου. Το σχέδιο νόμου, που επίσημα αναγνωρίζει την 1η του Απρίλη ως εθνική επέτειο της Κυπριακής Δημοκρατίας, εγκρίθηκε το 1989.
